Giriş — Neden marka tescili?
Marka tescili; isminizi, logonuzu veya sloganınızı korur, rakiplerin aynı veya karıştırılabilecek işaretleri kullanmasını engeller ve marka değerinizin hukuki teminatıdır. Türkiye’de marka tescili Türkiye sınırlarında verdiği teklik hakkını sağlar; uluslararası koruma ise ayrı prosedürlerle elde edilir.
“Marka tescili, bir ismi sahiplenmenin değil, o ismi korumanın en güçlü yoludur.”
1) Türkiye’de (ulusal) marka tescili nasıl yapılır? — Ana adımlar
1 . Ön araştırma (marka sorgulaması)
- Türk Patent veritabanında (ve diğer kaynaklarda) benzer/aynı markaların olup olmadığını kontrol edin. Yanlış sınıf seçimi veya önceden tescilli benzer bir markayla çakışma başvurunun reddi ya da itirazla sonuçlanır. (TURKPATENT başvuru kılavuzları ve veri tabanı kullanılmalı).
2 . Sınıflandırma (Nice sınıflandırması)
- Hangi mal/hizmet sınıf(lar)ında tescil istediğinizi doğru belirleyin. Her ek sınıf ayrı ücretlendirilir.
3 . Başvuru hazırlanması ve yapılması
- Marka örneği (logo veya kelime), mal/hizmet listesi ve başvuru formu ile TÜRKPATENT’e doğrudan veya e-Devlet/EPATS üzerinden başvuru yapılır. Başvuru sahibi gerçek kişi/kurum bilgileri eksiksiz olmalı. Başvuru resmi işlem aşamalarına girer.
4 . Resmi inceleme (şekli + esas)
- Önce formalite (şekli) incelemesi, sonra esas incelemesi yapılır. Benzerlik, ayırt edicilik, ayırım edici/nitelikleri değerlendirilir.
5 . Yayın — İtiraz süresi
- Başvuru yayınlanır; üçüncü kişiler belirlenen süre içinde itiraz edebilir (yayım sonrası itiraz mekanizması işler).
6 . Tescil kararı ve sicile kayıt
- İnceleme olumluysa tescil edilir; tescil belgesi düzenlenir ve sicile kayıt yapılır. Tescil tarihi başvuru tarihidir ve koruma 10 yıl için başlar (yenilenebilir).
7 . İtiraz/İhtilaflar
- İtirazlar, idari süreçler ya da mahkeme aşamalarıyla sonuçlanabilir; itirazlara karşı savunma ve delil sunma önemlidir.
“Ürün fabrikada üretilir, marka zihinlerde yaratılır.” – Walter Landor (Ünlü marka stratejisti, Landor Associates kurucusu)
2) Türkiye’de tescil edilen markanın uluslararası geçerliliği var mı?
- Doğrudan uluslararası geçerlilik yok. Türkiye’de alınan ulusal tescil yalnızca Türkiye sınırlarında hukuki koruma sağlar. Yurtdışında koruma için ya her bir ülkenin marka ofisine ayrı başvuru yapmanız ya da WIPO Madrid Sistemini (Madrid Protocol) kullanarak tek başvuru ile birden fazla ülkede koruma talep etmeniz gerekir. Madrid Sistemi, tek bir ulusal (temel) başvurudan veya tescilden hareketle birçok ülkede koruma talep etmeye imkân verir.
- Not: Madrid sistemiyle uluslararası başvuru yaparken “taslak” (designation) edilen ülke(ler) o ülkenin ulusal incelemesine tabidir; yani reddedilme/itiraz riski devam eder.
